Triển lãm nhóm “Một thập niên Hiện Thực”
21 – 27/01/2026
Bảo tàng Mỹ Thuật Việt Nam
66 Phố Nguyễn Thái Học, Điện Biên, Ba Đình, Hà Nội
Thông tin từ ban tổ chức:
Nhóm Hiện Thực đã ra đời trong một thập niên.
Một ngày cuối năm 2014, chúng tôi, những họa sĩ thích vẽ hiện thực, hẹn gặp tại một quán cà phê. Những tưởng chỉ là chia sẻ những công việc vốn âm thầm, lặng lẽ thì một họa sĩ nảy một ý tưởng thành lập nhóm họa sĩ hiện thực. Chỉ trong chốc lát, sự phê duyệt bằng những bàn tay dơ lên bỗng trở nên một sự kiện đáng nhớ. Hoạt động của nhóm và các thành viên đã được đón nhận trong hơn một thập kỷ đầy sôi động của nền mỹ thuật nước nhà.
Nhóm đã ra đời trong bối cảnh hiện thực Việt Nam chưa bao giờ được coi là một trào lưu chính thức, mà luôn là thiểu số trong dòng chảy nghệ thuật hiện đại (hiện thực ở đây phải được hiểu là tả thực kỹ chứ không chỉ dừng lại ở chất lượng các bài hình họa đơn thuần). Vẽ hiện thực đòi hỏi kỹ thuật, tính kiên trì, kỷ luật và thời gian hoàn thiện chậm, do vậy rất ít họa sĩ đi theo con đường này. Họ thường làm việc đơn lẻ, độc lập, ít giao lưu. Dòng hiện thực, do vậy vẫn luôn hiếm trong các triển lãm. Vì thế, có một nhóm cùng chung cách thể hiện tạo động lực rất lớn cho mỗi thành viên.
Việc Nhóm Hiện thực triển lãm đều đặn 2 năm một lần cũng là một hoạt động rất đặc biệt. Trong 10 năm qua, Nhóm đã giới thiệu ra công chúng một số lượng tác phẩm khá lớn qua 5 triển lãm chính thức, chưa kể các triển lãm nhóm và các cuộc trưng bày cá nhân. Với những hoạt động liên tục như vậy, Nhóm Hiện thực đã gây được sự chú ý, được công chúng đón nhận, rồi dần được quan tâm từ nhiều từ khía cạnh khác nhau như thưởng lãm, học tập, nghiên cứu, cũng như sưu tập…
Các họa sĩ trong nhóm đã trưởng thành rất nhiều. Không chỉ vậy, nhiều người đã đạt được các thành tích đáng kể như đoạt các giải thưởng trong nước và quốc tế, tác phẩm được in trong sách giáo khoa, được Bảo tàng Mỹ thuật quốc gia sưu tập và được mời tham gia các triển lãm, workshop giao lưu quốc tế tại Anh, Nga, Mỹ, Trung Quốc và khu vực…
Đôi lúc, ai đó cũng từng bị chùn bước hoặc bế tắc nhưng chúng tôi đều luôn cố gắng vượt qua, bằng những nỗ lực của bản thân, nhờ vào tình yêu nghệ thuật và và không thể không nói đến vai trò của Nhóm, một người bạn tinh thần lớn đã luôn sát cánh, động viên. Những triển lãm liên tục đã khiến từng thành viên duy trì được dòng chảy sáng tác, không bị ngắt quãng quá lâu. Ngoài ra, những hoạt động khác như thăm xưởng vẽ, dã ngoại, tọa đàm…cũng rất bổ ích trong việc trau dồi nghề nghiệp, cân bằng cảm xúc và cũng giúp chúng tôi gắn bó với nhau hơn.
Dù cùng là vẽ hiện thực và cùng một hội nhóm nhưng mỗi người đều có cách đi riêng. 10 năm đã đủ định hình phong cách cho từng thành viên. Phạm Bình Chương, Mai Duy Minh, duy trì hiện thực điển hình, đi thẳng vào đời sống bằng kể chuyện bình dị và khúc triết. Lê Cù Thuần, Nguyễn Văn Bảy trở lại cổ điển, kỹ thuật nhiều lớp, tinh xảo. Lê Thế Anh, Nguyễn Đinh Duy Quyền với một cách nhìn duy mỹ, đầy mộng mơ và trữ tình, như muốn tìm kiếm một hiện thực hoàn hảo hơn cái thực tại. Nguyễn Lê Tân, Nguyễn Toán đi theo xu thế hậu hiện đại, từ hiện thực ảnh đến cực thực, thường gây ngạc nhiên về diễn tả. Vũ Ngọc Vĩnh tự chọn lối biểu hiện, mang nhiều cảm xúc dữ dội với bút pháp mạnh mẽ. Trịnh Minh Tiến, Lưu Tuyền đại diện cho phong cách hiện thực đương đại. Tiến sở trường bằng bút hơi (airbrush), vẽ trên mọi bề mặt như toan, tôn, thậm chí là vỏ ô tô cũ, để miêu tả một hiện thực vượt ra ngoài giá vẽ. Tuyền kết hợp tả thực với kỹ thuật đổ composite, rồi đóng khuôn trong đồ gỗ cũ để tạo nên một hiện thực hỗn hợp của quá khứ và hiện tại. Phạm Minh Đức, Đoàn Văn Tới khai thác vẻ đẹp của đường nét và chất liệu truyền thống, ngả dần sang đồ họa, để có một phong cách hiện thực rất Á đông.
Triển lãm “Một Thập Niên Hiện Thực” là một triển lãm đặc biệt đánh dấu chặng đường 10 năm của nhóm, với số lượng đông đủ nhất và các tác phẩm mới nhất, chủ yếu sáng tác vào năm 2025. Triển lãm quy tụ 12 thành viên và hai khách mời với 40 tác phẩm.
Hai vị khách mời cũng rất đặc biệt thuộc hai thế hệ khác nhau. Lê Huy Tiếp là họa sĩ gạo cội của mỹ thuật Việt Nam với 50 năm cầm bút và là một trong những họa sĩ hiện thực lãng mạn đầu tiên của mỹ thuật Việt Nam hiện đại. Trần Trung Thành là họa sĩ thuộc thế hệ cuối 7X, sáng tác hiện thực một chiều hướng khác, thiên về biểu tượng và tượng trưng, và cũng là một cách nhìn mới để hiện thực ngày một đa dạng hơn.
Triển lãm “Một Thập Niên Hiện Thực” cũng là một lời tri ân tới công chúng, các đồng nghiệp đã luôn quan tâm cổ vũ tới hiện thực Việt Nam nói chung và Nhóm Hiện thực nói riêng. Chúng tôi cũng mong sau cuộc triển lãm này, thế hệ trẻ sẽ vững tin hơn khi đang muốn đi theo hiện thực, dựa trên những gì mà thế hệ đi trước đã làm.
